Elektroniczna ewidencja użycia środków ochrony roślin – o co chodzi i od kiedy miała obowiązywać?

Data: 03.04.2025

Autor: Karol Szymczak

Elektroniczna ewidencja użycia środków ochrony roślin – o co chodzi i od kiedy miała obowiązywać?

W ostatnich latach rośnie presja na uporządkowanie danych o stosowaniu środków ochrony roślin (ŚOR) – zarówno ze względu na bezpieczeństwo żywności, ochronę środowiska, jak i potrzebę lepszej kontroli oraz ujednolicenia dokumentacji w całej UE. Efektem jest przejście od „papierowych zeszytów zabiegów" do jednolitej, cyfrowej ewidencji środków ochrony roślin prowadzonej w formacie możliwym do automatycznego przetwarzania.

Elektroniczna ewidencja użycia środków ochrony roślin – o co chodzi i od kiedy miała obowiązywać?

W ostatnich latach rośnie presja na uporządkowanie danych o stosowaniu środków ochrony roślin (ŚOR) – zarówno ze względu na bezpieczeństwo żywności, ochronę środowiska, jak i potrzebę lepszej kontroli oraz ujednolicenia dokumentacji w całej UE. Efektem jest przejście od „papierowych zeszytów zabiegów" do jednolitej, cyfrowej ewidencji środków ochrony roślin prowadzonej w formacie możliwym do automatycznego przetwarzania. W systemie do zarządzania gospodarstwem rolnym FarmPortal monitorujemy ten obowiązek i wdrożymy funkcjonalności niezbędne do raportowania.

Skąd taki pomysł – kontekst unijny

Na poziomie europejskim doprecyzowano wymogi dotyczące treści i formatu dokumentacji prowadzonej przez profesjonalnych użytkowników ŚOR. Kierunek jest jasny: dokumentacja ma być prowadzona elektronicznie (w formacie nadającym się do odczytu maszynowego) oraz w ustandaryzowanym zakresie danych.

Z perspektywy wdrożeń komunikowanym punktem odniesienia był termin rozpoczęcia stosowania wymogów od 1 stycznia 2026 r.

Od kiedy miał obowiązywać przepis w Polsce

Na połowę 2025 r. powszechnie wskazywany kierunek był spójny z harmonogramem europejskim: obowiązek ewidencji w formie elektronicznej od 1 stycznia 2026 r. i uruchomienie rozwiązania systemowego, które pozwoli rolnikom raportować zabiegi w ustandaryzowany sposób.

Jakie dane miała obejmować ewidencja

W praktyce oznacza to konieczność rejestrowania co najmniej takich informacji jak m.in.:

  • środek ochrony roślin (nazwa produktu i identyfikacja zezwolenia/dopuszczenia),
  • data (czas) wykonania zabiegu,
  • zastosowana dawka/ilość,
  • uprawa,
  • powierzchnia i lokalizacja/identyfikacja pola, na którym wykonano zabieg.

Założenie operacyjne było również takie, że zabieg powinien być rejestrowany bez zbędnej zwłoki, a w przypadku prowadzenia zapisu pierwotnie w innej formie niż wymagany format elektroniczny — powinien on zostać przeniesiony do formatu elektronicznego nie później niż w 30 dni od zastosowania środka.

Jak FarmPortal wspiera elektroniczną ewidencję ŚOR

FarmPortal jest systemem do zarządzania gospodarstwem (FMS) i monitorowania bezpieczeństwa upraw, w którym ewidencja zabiegów ochrony roślin jest częścią codziennej pracy na polach — a nie dodatkowym obowiązkiem „do uzupełnienia wieczorem".

W kontekście ewidencji ŚOR FarmPortal wspiera użytkownika m.in. poprzez:

Bazę dopuszczonych środków ochrony roślin

FarmPortal utrzymuje bazę ŚOR dopuszczonych do obrotu/stosowania, co ułatwia wybór preparatu i ogranicza ryzyko błędów formalnych (np. w nazwie czy identyfikacji zezwolenia). Automatycznie filtrujemy preparaty na rodzaj uprawy, okres karencji, termin stosowania, przyczynę użycia.

Szybkie dodawanie zabiegu na polu

Rejestracja zabiegu jest powiązana z konkretną działką/polem, uprawą i powierzchnią, z możliwością uzupełnienia dawki oraz pozostałych danych wymaganych w ewidencji. Zabieg możesz stosować na całym polu lub wybrać jego część. Farmportal automatycznie przeliczy powierzchnię uprawy oraz koszty.

Mapa i identyfikacja lokalizacji

Ewidencja jest osadzona w warstwie mapowej pól, co ułatwia spełnienie wymagań dotyczących identyfikacji obszaru zabiegu. Dodatkowo, dodając pola z eWniosek z ARiMR lub wyklikując na mapie, dzięki integracji z geoportal automatycznie pobierzemy numery TERYT,.

Raporty i eksport danych na potrzeby kontroli

FarmPortal pozwala przygotować zestawienia zabiegów (dla gospodarstwa, pól, upraw i okresów), co przyspiesza obsługę kontroli oraz wewnętrzne audyty. W raportach znajdziesz informacje jaki środek był stosowany na jakim polu i uprawie. Środki możesz pobierać z bazy lub własnego magazynu.

Praca mobilna

Rejestracja zabiegów może być prowadzona w terenie, na telefonie/tablecie — bez przepisywania notatek, z zachowaniem spójności danych w jednym systemie. Aplikacja mobilna FarmPortal jest dostępna dla rolników zarówno na Android jak i iOS.

Podsumowanie

Elektroniczna ewidencja ŚOR była projektowana jako krok w stronę jednolitej, cyfrowej dokumentacji zabiegów, spójnej w całej UE i łatwiejszej do weryfikacji. FarmPortal wspiera ten kierunek, zapewniając praktyczne narzędzia do szybkiej rejestracji zabiegów, pracę na mapie, bazę dopuszczonych preparatów oraz raportowanie danych w sposób uporządkowany i gotowy do wykorzystania w kontroli lub analizie. FarmPortal to program gdzie będziesz mógł prowadzić ewidencję środków ochrony roślin.